We gaan vandaag het Energimuseet bekijken. Het museum gaat pas om 10.00 uur open, dus na de koffie hebben we eerst gekeken waar we straks naartoe zouden rijden. We gaan naar Århus om de Gamle by ( is een openluchtmuseum in Aarhus waar je door authentieke straten, huizen, winkels en werkplaatsen kunt wandelen en zo het dagelijks leven in Denemarken door de eeuwen heen kunt ervaren) te gaan bezoeken.

Na het kopen van de tickets zijn we naar de historische windmolens gelopen. Deze laten zien hoe mensen al eeuwenlang wind gebruiken als energiebron, lang voordat er moderne windturbines bestonden. Het museum heeft een tentoonstelling, "Vindenergiens Hus" (Het Huis van de Windenergie), die gewijd is aan de ontwikkeling van windenergie in Denemarken.

De historische windmolens werden gebruikt voor het malen van graan, het pompen van water en andere mechanische werkzaamheden op boerderijen en in kleine bedrijven. In tegenstelling tot moderne windturbines produceerden deze molens geen elektriciteit. Ze zetten de kracht van de wind direct om in mechanische beweging.

Denemarken heeft een lange traditie in het benutten van windenergie. De kennis die werd opgedaan met traditionele windmolens heeft uiteindelijk bijgedragen aan de ontwikkeling van de moderne windindustrie, waarvoor Denemarken tegenwoordig wereldwijd bekendstaat.

Hierna zijn we naar het House of Electricity (Elektricitetens Hus) gelopen. Dit is een van de vaste tentoonstellingen van Energimuseet. Hier draait alles om de geschiedenis van elektriciteit in het dagelijks leven. Tijdens ons bezoek ontdekten we hoe de opwekking en distributie van elektriciteit zich in de afgelopen eeuw heeft ontwikkeld.

In de machinehal staan indrukwekkende historische installaties opgesteld. Eén van de blikvangers is een grote stationaire motor met een enorm vliegwiel. Zulke motoren werden vroeger gebruikt om machines en generatoren aan te drijven, voordat het elektriciteitsnet overal beschikbaar was. Het grote vliegwiel zorgde ervoor dat de machine gelijkmatig bleef draaien.

Verderop staat een authentiek schakelbord met tientallen schakelaars, meters en controle-instrumenten. Hier hielden technici toezicht op de elektriciteitsvoorziening en konden zij het netwerk bedienen. Het geeft een mooi beeld van hoe arbeidsintensief elektriciteitsopwekking vroeger was.

Op de eerste en tweede verdieping bevindt zich een grote verzameling elektrische apparaten uit verschillende tijdperken, van oude consumentenelektronica tot huishoudelijke apparaten en verlichting. Veel van de apparaten waren voor ons herkenbaar, zoals oude televisies, transistorradio's en natuurlijk de eerste computers met hun grote, diepe beeldschermen. Ook de meterkasten met porseleinen stoppen en de ouderwetse draaischijftelefoons waren leuk om terug te zien. Het was echt een reis door de tijd.

Na ons bezoek zijn we langs de historische transformatorhuisjes terug naar de camper gelopen. Voordat we verder gingen, hebben we eerst nog een kop koffie gedronken met een lekkere koek erbij.

Onze volgende stop was een loos- en waterpunt langs de E45 (CC 18819). Hier konden we het grijze en zwarte water lozen en de toiletcassette legen, maar helaas was het waterpunt buiten gebruik.

In Århus vonden we nog een andere verzorgingsplaats (CC28900), vlak voor de poort van CP Marselisborg. Daar konden we de watertank weer volgooien, je kan hier ook je wc  en zwart water lozen.

We zijn doorgereden naar de camperplaats aan de Sverigesgade, waar we de nacht gaan doorbrengen. De overnachting was gratis, maar veel stelde de plek niet voor, het was eigenlijk een parkeerplaats die helemaal vol stond met campers.

Het was de bedoeling om vanuit hier de stad te gaan verkennen, maar doordat het de hele tijd hard regende, zijn we in de camper gebleven. Jammer, want we willen hier zeker nog eens terugkomen om onder andere Den Gamle By ( is een openluchtmuseum in Aarhus waar je door authentieke straten, huizen, winkels en werkplaatsen kunt wandelen en zo het dagelijks leven in Denemarken door de eeuwen heen kunt ervaren) te bezoeken.

We hadden een vanuit de camper een mooi uitzicht op een aantal opvallende gebouwen. De moderne havenwijk staat vol bijzondere architectuur. Het bekendste gebouw is zonder twijfel Isbjerget, een appartementencomplex dat is ontworpen in de vorm van drijvende ijsbergen. Daarnaast torent the Lighthouse, het hoogste gebouw van Denemarken, boven de wijk uit. Samen met de terrassenwoningen en de markante rode Z-Huset vormen deze gebouwen een indrukwekkende skyline aan de haven van Århus.
Ondanks het regenachtige weer was het een mooi gezicht om deze moderne wijk vanaf de waterkant te bewonderen.
Een bijzonder detail van de opvallende roodbruine toren is de grote klok in de gevel. Overdag valt deze al direct op, maar 's avonds wordt de klok verlicht en veranderen de kleuren. Hierdoor krijgt het gebouw telkens een andere uitstraling.
Vooral in het donker zorgt dit voor een mooi effect.
Aan de waterkant ligt ook een spectaculaire waterskibaan. Hier worden waterskiërs en wake boarders niet voortgetrokken door een boot, maar door een kabelsysteem dat hen met hoge snelheid over het water trekt.
Tijdens een wandelingetje tussen de buien door was het leuk om de sporters hun rondjes te zien maken en allerlei sprongen en trucs uit te zien voeren.

Uiteindelijk zijn we lekker vroeg naar bed gegaan. Het was een interessante dag waarin we veel hebben geleerd over energie, elektriciteit en de geschiedenis van de techniek.

Omdat we niet zoveel zin hadden om Århus in de regen te gaan verkennen, besloten we onze reis voort te zetten naar camperplaats Kolindsholm (CC 20873) in Sillerup. Voor een overnachting betaalden we hier 100 DKK.
We vertrokken uit Århus terwijl het nog steeds regende. Volgens de weersverwachting van Weer & Radar zou het vrijwel de hele dag nat blijven. Gelukkig zag de voorspelling voor morgen er een stuk beter uit, met droger en zonniger weer.
Eenmaal aangekomen op de camperplaats hebben we eerst de camper netjes waterpas gezet. Door de aanhoudende regen en de harde wind werd het een beetje een verloren dag. Soms zit het weer nu eenmaal niet mee, maar vooruitkijken naar betere omstandigheden helpt dan altijd.
We hebben ons uiteindelijk prima vermaakt door wat te lezen, filmpjes te kijken en onze blog en Polarsteps weer helemaal bij te werken. Zo vloog de dag toch voorbij en waren we goed voorbereid op de volgende etappe van onze reis.

We hebben nog een nacht bijgeboekt op camperplaats Kolindsholm. Gelukkig is het weer vandaag een stuk beter dan gisteren: zonniger en droger, ideaal om eropuit te gaan. Daarom besluiten we een fietstocht van ongeveer 35 kilometer te maken.

Onze eerste bestemming is Christiansfeld. Achteraf blijkt er niet zo heel veel te beleven te zijn. Aan de rand van het dorp komen we echter een herenkapper tegen. Gelukkig heeft hij nog tijd om Jorrits haar te knippen, zodat hij er weer een paar weken netjes bij loopt.

Daarna fietsen we verder door een prachtige, glooiende omgeving. Onderweg zien we uitgestrekte velden met uitgebloeid koolzaad en verschillende soorten granen. Het landschap is ruim en afwisselend en maakt de tocht extra mooi.

Onze volgende stop is Haderslev, een plaatsje waar we al veel goeds over hebben gehoord. De stad ligt aan de Haderslev Fjord, telt ongeveer 22.000 inwoners en kreeg al in 1292 stadsrechten. Daardoor kon het zich ontwikkelen tot een belangrijk handelscentrum van Zuid-Jutland.

Als eerste lopen we naar de indrukwekkende Haderslev Domkirke, die hoog op een heuvel ligt. In de domkerk is momenteel een bijzondere tentoonstelling te zien van de Duitse kunstenaar Harald Birck, met als titel “Sæt ansigt på Reformationen i Haderslev” (Geef de Reformatie in Haderslev een gezicht).

Voor deze expositie werkte Birck sinds januari in een atelier in een zijkapel van de domkerk. Hij maakte tekeningen, schilderijen en sculpturen rond de Reformatie in Haderslev, waaronder voorstellingen van Martin Luther, Christian III en andere historische figuren. Opvallend is dat hij daarbij ook inwoners van Haderslev als model heeft gebruikt.

De tentoonstelling maakte veel indruk op ons. Er waren mooie, markante beelden te zien, waaronder een groot wit gipsen beeld van Martin Luther en torso’s van koning Christian III en koningin Dorothea. Harald Birck staat bekend als een Duitse beeldend kunstenaar die eerder al met reformatorische thema’s exposeerde, onder andere in Duitsland.

Na ons bezoek aan de domkerk wandelen we nog door de winkelstraat en bekijken we enkele leuke winkeltjes. Vervolgens lopen we naar de haven, waar we een broodje hotdog kopen. Dat laten we ons goed smaken in de zon.

Nadat we nog wat boodschappen hebben gedaan, fietsen we weer terug naar de camper. Daar genieten we nog een tijd van het mooie weer en zitten we heerlijk in de zon. Verder doen we niet veel meer. Soms is een ontspannen middag precies wat je nodig hebt.

We gaan weer verder trekken, dit keer richting de westkust van Denemarken. Onze bestemming is Emmerlev Stellplatz Syltblick (CC 76860).
Het inchecken verliep niet helemaal vlekkeloos. Er kwam geen bon met gegevens uit het apparaat, waardoor we niet zeker wisten of alles goed was gegaan.
Geprobeerd om een telefoontje te plegen maar gelukkig kwam er een medewerker aanlopen die ons uitlegde dat we onze e-mail moesten controleren. Daarin stond alle benodigde informatie voor het gebruik van de douche en om later weer uit te rijden.

Nadat we de camper waterpas hadden gezet, aten we eerst een broodje. Tijdens de lunch kwam er alsnog een medewerker van de camping langs met de bon die we tijdens het inchecken hadden moeten krijgen. Probleem opgelost.

Na de lunch pakten we de fietsen voor een tocht langs de Noordzeekust. Onze eerste bestemming was de Vidåslusen, een grote zeesluis bij de monding van de rivier de Vidå in de Waddenzee. De sluis heeft een belangrijke functie: het beschermen van het laaggelegen gebied tegen overstromingen. Bij eb kan het water van de Vidå via de sluis naar de Waddenzee stromen, terwijl bij vloed wordt voorkomen dat zeewater het binnenland binnendringt.

De Vidåslusen werd in 1981/1982 aangelegd na de zware stormvloed van 1976, die de omgeving van Tønder ernstig bedreigde. Door de komst van deze nieuwe sluis verloor de oude Højer Sluse, die al in 1861 was gebouwd en die meer landinwaarts ligt, grotendeels haar oorspronkelijke functie. Toch dient deze nog altijd als extra bescherming bij stormvloeden.

De oude Højer Sluse kent bovendien een rijke geschiedenis. Vanaf deze plek vertrokken vroeger schepen naar het Duitse eiland Sylt.
Tot 1927 voeren hier stoomschepen en in de zomer reden zelfs speciale treinen vanuit Hamburg naar Højer Sluse, waar reizigers overstapten op de boot naar het eiland.

Bij de Vidåslusen, direct aan de Noordzee, bevindt zich een restaurant.
Opvallend is dat je hier met de camper gratis mag overnachten. Vanaf hier fietsen we verder langs de Deens-Duitse grens naar het kleine grensdorp Rudbøl.

Hier bevond zich vanaf 1920, na de Eerste Wereldoorlog, de grenscontrole tussen Denemarken en Duitsland. Destijds lag hier een houten brug met aan Deense zijde een slagboom.
Wie de grens wilde oversteken, moest een visum invullen, wat een behoorlijk omslachtige procedure was.
Pas in 1953 werd de grenscontrole hier volledig opgeheven. Het voormalige douanehuis stond precies op deze plek.
Wie destijds naar Duitsland reisde, ging via huisnummer 25 naar binnen en kwam via nummer 24 weer naar buiten; vanuit Duitsland werkte dat precies andersom.

Rudbøl heeft een bijzonder verloop van de landsgrens. De grenspalen 242 tot en met 247 staan namelijk midden op de dorpsweg. Daardoor ligt één rij huizen in Denemarken en de andere rij in Duitsland. Het is dus mogelijk om letterlijk met één been in Denemarken en met het andere in Duitsland te staan.

In Rudbøl dronken we een kop koffie. Lekker was hij zeker, maar ook behoorlijk prijzig: 103 Deense kronen, ongeveer € 13,50 voor twee personen.

We fietsen we verder naar Højer om wat boodschappen te doen. Inmiddels hadden we flink de wind tegen en zetten we de ondersteuning van de elektrische fietsen maar op turbo. Tegen de tijd dat we weer terug waren, stond de teller op 32 kilometer.

Terug bij de camper hebben we niet veel meer gedaan.

We besluiten nog een dag langer op Emmerlev Stellplatz Syltblick te blijven om per fiets de omgeving van Møgeltønder en Tønder te verkennen.
Onze eerste bestemming is de Møgeltønder Kirke, een Lutherse kerk die geldt als een van de meest opvallende historische gebouwen van het dorp.
Zodra we binnenstappen, kijken we onze ogen uit.
Overal zijn prachtige versieringen, kleurrijke schilderingen en bijzondere details te bewonderen.

De oudste delen van de kerk stammen uit de 13e eeuw. Het bakstenen gebouw werd door de eeuwen heen verschillende keren uitgebreid.
Aan het einde van de middeleeuwen kreeg de kerk een hoge torenspits, die in 1628 tijdens een zware storm werd verwoest. Later werd deze vervangen door een lagere spits.
Ook de grafelijke patronaats loge uit 1693 aan de noordmuur trekt direct de aandacht door de rijke versieringen.
Op de galerij zijn de namen vereeuwigd van de boeren die hebben meebetaald aan de bouw ervan.

Het beschilderde balkenplafond dateert vermoedelijk uit ongeveer 1740 en toont indrukwekkende Bijbelse voorstellingen, waaronder de Schepping, de Kruisiging en het Laatste Oordeel.
Ook de 16e-eeuwse fresco's in het koor zijn bewaard gebleven.
Deze werden aan het einde van de 19e eeuw gerestaureerd door August Wilckens, die daarbij ook portretten van zichzelf en leden van de familie Schack toevoegde.
Het oudste voorwerp in de kerk is het romaanse granieten doopvont uit circa 1200. Het rijk versierde barokke deksel uit 1660 toont onder andere de doop van Jezus.

De kerk heeft bovendien een bijzondere band met het nabijgelegen Slot Schackenborg.
Toen prins Joachim van Denemarken daar woonde, vonden in deze kerk zijn huwelijk met Marie Cavallier en verschillende koninklijke dopen plaats.

Na het kerkbezoek fietsen we via een prachtige weg met statige leilinden naar Slot Schackenborg.
Onderweg passeren we charmante oude huisjes, waarvan sommige zo scheef staan dat ze elk moment lijken om te vallen.
Het slot zelf konden we helaas niet bezoeken, omdat het gesloten was.
Toch was een wandeling door de slottuinen meer dan de moeite waard. Het kasteel werd gebouwd in de jaren 1660 door veldheer Hans Schack, bleef eeuwenlang in bezit van de familie Schack en kwam in 1978 in handen van de Deense koninklijke familie.
Later woonde prins Joachim hier met zijn gezin.

Na ons bezoek aan het slot zetten we koers naar Tønder. Daar genieten we eerst van een beroemde Deense hotdog, waarna we gezellig door de winkelstraat slenteren.
Natuurlijk blijven een paar souvenirs en mooie placemats voor in de camper niet achter in de winkel.

De terugweg naar de camper blijkt een stuk zwaarder, want de wind staat pal tegen. Toch kijken we terug op een prachtige dag vol geschiedenis, cultuur en mooie landschappen. Aan het einde van de dag staat er weer 36 kilometer op de teller van onze fietsen.

Na een paar mooie dagen trekken we weer verder, we verlaten Denemarkenen rijden dit keer naar Rendsburg. Onze bestemming is Wohnmobilhafen am Kreishafen NOK (CC 64620), waar we twee nachten blijven staan.
Bij aankomst blijkt de camperplaats bijna vol te zijn. Helaas zijn alle plekken direct aan het Noord-Oostzeekanaal al bezet. Dat is jammer, je hebt hier het mooiste uitzicht op de  grote zee schepen  die door dit kanaal langs je camper komen varen, Dit kanaal behoort tot de drukst bevaren kunstmatige waterwegen ter wereld.

De camperplaats ligt vlak bij de beroemde Rendsburger Hochbrücke, een indrukwekkende geklonken stalen vakwerk spoorbrug over het Noord-Oostzeekanaal. De brug werd gebouwd tussen 1911 en 1913, is bijna 2,5 kilometer lang en steekt ruim 68 meter boven het water uit.
Omdat het station van Rendsburg zo dicht bij het kanaal ligt, werd een grote spoor lus aangelegd, de Rendsburger Schleife, zodat de treinen voldoende hoogte kunnen winnen om de brug te bereiken.
Onder de brug hangt bovendien een bijzondere zweefveer (Schwebefähre) die voetgangers, fietsers en voertuigen over het kanaal vervoert.
We hebben lekker bij de camper buiten gezeten.
We fietsen naar het centrum van Rendsburg. Dat centrum valt eerlijk gezegd een beetje tegen, waardoor we al snel doorrijden naar de jachthaven.
Daar vinden we een gezellig plekje in de zon en genieten we van een heerlijk koud biertje.
We kijken uit op de haven waar we destijds (ca 2009) ook met onze boot hebben gelegen en overnacht tijdens onze zeilreis naar de Oostzee.
Terug bij de camper zoeken we de schaduw op en brengen we de middag rustig door.
Voor de avond hebben we een tafel gereserveerd bij Restaurant Brückenterrassen, vlak naast de camperplaats.
Op het terras aan het water is het heerlijk toeven. Extra leuk is de aanwezige Schiffsbegrüßungsanlage, waarbij voorbijvarende schepen worden aangekondigd en begroet. Zo krijg je tijdens het eten interessante informatie over de schepen die langs varen.
We kiezen voor een heerlijke visschotel met een halve liter Weizenbier, wat na deze warme dag uitstekend smaakt.
Daarna zitten we nog een tijdje ontspannen buiten bij de camper.
We zijn best moe van alle indrukken en gaan daarom niet al te laat naar bed.
Een mooie en ontspannen dag aan het Noord-Oostzeekanaal zit erop.

We hebben voor vandaag een mooie fietstocht uit gezocht van 38 km die wat meer langs en door bossen rijdt i.v.m het warme weer.
Het was lekker koel om te fietsen ondanks dat we in de volle zon fietsten.
Bij de eerste stop kwamen we langs een monument in het dorp Elsdorf-Westermülen met de tekst “Fern doch treu” (“Ver weg, maar trouw”) verwijzend naar hun blijvende verbondenheid met de geboortegrond.
Dit monument herdenkt de inwoners van de voormalige Oost-Duitse gebieden die na de Tweede Wereldoorlog hun thuis verloren. Toen de Duitse oostgrens na 1945 naar het westen werd verschoven, kwamen gebieden zoals Oost-Pruisen, Silezië en Pommeren onder Pools en Sovjetbestuur. Miljoenen (12 tot 14 miljoen) Duitsers vluchtten of werden gedwongen deze gebieden te verlaten. Het monument werd in 1960 opgericht door de Bund der Vertriebenen (BdV) als eerbetoon aan de overledenen en de verdrevenen. Veel van deze mensen zijn in dorpen zoals dat waar het monument stond terecht gekomen. Wij wisten dit niet, je bent nooit te oud om nog wat te leren.

Hierna weer verder gefietst en onderweg kwamen we een groot vliegtuig tegen dat in een omheind stuk land stond, het is een Transall C-160 een tweemotorig hoogdekker-transportvliegtuig met een drukcabine en laadruimte.
De eerste vlucht van de Transall vond plaats 1970 en het toestel heeft circa 15.000 vlieguren gemaakt.
De Transall onderscheidt zich door uitstekende eigenschappen voor korte start- en landingsbanen. Daardoor kon het toestel ook vanaf tijdelijke of onverharde vliegvelden opereren.
Bij humanitaire VN-operaties, bijvoorbeeld in Afrika of op de Balkan, werd het vliegtuig gebruikt voor het transport van hulpgoederen en voor medische evacuaties van zieken en gewonden.
Ook tijdens de NAVO-missie ISAF in Afghanistan werd het toestel ingezet.
In de MEDEVAC-uitvoering konden maximaal 3 patiënten op brancards en 8 ambulante patiënten worden vervoerd, verzorgd door maximaal 2 artsen/verpleegkundigen.
Sinds  2018 buiten dienst.
Verderop in de route fietsten we nog langs een militair vliegveld van Hohn werd in 1940 aangelegd en tijdens de Tweede Wereldoorlog gebruikt.
Meer dan vijftig jaar was het de thuisbasis van het transporteskader LTG 63, dat wereldwijd werd ingezet voor transport- en hulpmissies.
Hoewel het eskader in 2021 werd opgeheven, wordt Hohn nog steeds gebruikt als uitwijk- en oefenvliegveld voor de Duitse luchtmacht.
Het vliegveld word momenteel opgeknapt en misschien in de toekomst voor de verdediging van Europa weer gebruikt.
Onderweg hebben we op een picknic plaats ons broodje met vis opgegeten.
Vlak bij de camper kwamen we langs een rommelmarkt, daar kunnen we niet wegblijven. Niks gekocht.
Weer bij de camper aangekomen hebben we lekker in de schaduw gezeten en niet meer zoveel meer gedaan. Jorrit heeft een heerlijke maaltijd verzorgd met een heerlijke salade ne een groot stuk Duits vlees.